Historia wodociągów lubelskich

Abstract

Historia lubelskich wodociągów sięga prawdopodobnie XV wieku. Z tego czasu zachowały się wzmianki o sporze pomiędzy klasztorem Brygidek a władzami Lublina o zapłatę za użytkowanie gruntów przez które prowadzona była woda z Bystrzycy na potrzeby miasta. Również przywilej Kazimierza Jagiellończyka z 1471 roku zezwalający mieszkańcom Lublina na budowę ujęcia wody zdaje się potwierdzać przypuszczenie o istniejących zaczątkach tej inwestycji. Więcej wiadomo o wodociągu staropolskim który był dziełem rurmistrza Jana i jego pomocnika Łukasza Czyriszki z którymi władze miasta w lutym 1506 r. podpisały stosowną umowę. Niestety powstała wtedy sieć wodociągowa funkcjonowała tylko niewiele ponad 150 lat. Po jej likwidacji przez ponad 200 lat mieszkańcy Lublina korzystali jedynie ze studni. W drugiej połowie XIX w. władze Lublina stanęły wobec pilnej konieczności budowy nowoczesnej sieci wodociągowej, co było nieodzowne z uwagi na pogarszające się warunki sanitarno epidemiologicznie rozrastającego się miasta. Wymagał tego również rozwijający się przemysł. Po kolejnej epidemii cholery sprawa stała się na tyle nagląca, że w czerwcu 1894 r. podjęte zostały pertraktacje z inżynierem dróg i komunikacji Adolfem Weisblatem na wybudowanie i eksploatację wodociągów. Ostatecznie umowa pomiędzy prezydentem Lublina a Weisblatem została podpisana w listopadzie 1896 r. Oficjalne oddanie sieci do eksploatacji nastąpiło w lipcu 1899r. Niestety jak pokazał czas, współpraca władz miasta z inwestorem nie układała się dobrze, wiele było niedociągnięć w realizowanym przedsięwzięciu. Ponadto sama sieć wodociągowa nie spełniała już podstawowych warunków sanitarno epidemiologicznych, niezbędna była kanalizacja. Po wielu latach sporów sądowych we wrześniu 1929 r. definitywnie zakończono współpracę z inwestorem, wypłacając zasądzoną kwotę. Dalsza rozbudowa sieci wodociągowej jak też budowa sieci kanalizacyjnej pojawiła się po podpisaniu w listopadzie 1924 r. umowy pomiędzy prezydentem Lublina Czesławem Szczepańskim a przedstawicielem Towarzystwa Ulen and Company odnośnie realizacji tego przedsięwzięcia. We wrześniu 1929 r. inwestycja została przekazana Miastu. W myśl uchwały Magistratu powstały Miejskie Wodociągi i Kanalizacja w Lublinie jako zakład użyteczności publicznej. Celem wystawy jest przedstawienie zarysu dziejów tych tak ważnych dla miasta inwestycji, zaś w zamieszczonym kalendarium przedstawiono najważniejsze daty z historii przedsiębiorstwa do czasów współczesnych.