Kompetencje w zakresie zrównoważonego rozwoju i ich miejsce w edukacji na poziomie wyższym : Studium teoretyczno-empiryczne

Abstract

Monografia poświęcona jest problematyce zrównoważonego rozwoju i jego miejsca w edukacji akademickiej, ze szczególnym uwzględnieniem kształtowania kompetencji studentów w tym obszarze. Jej celem jest zarówno ukazanie genezy i ewolucji idei rozwoju zrównoważonego, jak i diagnoza poziomu kompetencji studentów uczelni wyższych z regionu lubelskiego oraz uczelni zagranicznych współpracujących z polskimi instytucjami akademickimi. Opracowanie składa się z dwóch części: teoretycznej i empirycznej. W części teoretycznej przedstawiono historyczne, filozoficzne, społeczne i instytucjonalne źródła koncepcji rozwoju zrównoważonego oraz jej interpretacje w różnych dyscyplinach naukowych. Omówiono także rolę szkolnictwa wyższego w promowaniu idei zrównoważonego rozwoju, ze szczególnym uwzględnieniem edukacji inżynierskiej i menedżerskiej w kontekście transformacji technologicznej i założeń Przemysłu 5.0. W dalszej części zaprezentowano definicje, klasyfikacje i obszary kompetencji w zakresie rozwoju zrównoważonego oraz narzędzia służące do ich oceny, ze szczególnym akcentem na narzędzia samooceny. Część empiryczna obejmuje cztery odrębne badania przeprowadzone wśród studentów różnych kierunków i uczelni. Badania te dotyczyły struktury kompetencji, poziomu ich samooceny oraz możliwości zastosowania narzędzi diagnostycznych w praktyce akademickiej. Analizowano m.in. wpływ rodzaju studiów, uczelni macierzystej oraz uwarunkowań międzynarodowych na poziom wiedzy, postaw, intencji behawioralnych i umiejętności praktycznych studentów. Wyniki potwierdziły istnienie istotnych zróżnicowań kompetencyjnych oraz wskazały na potencjał i ograniczenia stosowanych metod dydaktycznych. Uzyskane rezultaty podkreślają potrzebę systematycznego włączania treści i narzędzi związanych ze zrównoważonym rozwojem do programów studiów oraz znaczenie szkolnictwa wyższego w przygotowaniu przyszłych specjalistów do odpowiedzialnego działania w wymiarze społecznym, gospodarczym i środowiskowym. Monografia ma charakter teoretyczno-empiryczny i stanowi zarówno wkład w rozwój badań nad kompetencjami w zakresie zrównoważonego rozwoju, jak i praktyczne źródło wiedzy przydatne w projektowaniu i doskonaleniu programów kształcenia na poziomie akademickim.