Publication details
Abstracts and keywords
W dobie coraz szybciej rozwijających się społeczeństw i gospodarek jednym z kluczowych wyzwań stała się ochrona środowiska. Ogromne znaczenie ma poszukiwanie rozwiązań stanowiących kompromis pomiędzy rosnącymi potrzebami ludzi a ograniczaniem negatywnego wpływu na otoczenie podczas ich realizowania. Nieodłącznym elementem życia człowieka jest konieczność przemieszczania się. Każdy z etapów cyklu istnienia opony samochodowej stanowi jednak źródło pewnych negatywnych oddziaływań zarówno na środowisko, jak i zdrowie ludzkie. Producenci opon wprowadzają coraz więcej innowacyjnych rozwiązań mających na celu zmniejszenie zużycia paliwa i co za tym idzie – również redukcję emisji szkodliwych substancji do otoczenia, przy jednoczesnym zachowaniu odpowiedniej jakości produktu. Ze względu na swoją budowę, w tym również rodzaj materiałów stosowanych do wytwarzania opony, stanowi ona obiekt powodujący wiele problemów podczas zagospodarowania po zakończeniu eksploatacji. W związku z tym, aspekt ten należy wziąć pod uwagę już na etapie projektowania opony. Niniejsza monografia podejmuje problematykę środowiskowej oceny cyklu istnienia dwóch typów opon przeznaczonych dla samochodów osobowych – wytwarzanej w sposób konwencjonalny (tradycyjny) oraz stanowiącej innowacyjne rozwiązanie, tzw. opony prośrodowiskowej. W pracy przedstawiono analizę aktualnego stanu zagadnienia w obszarze wytwarzania, eksploatacji oraz dostępnych możliwości zagospodarowania opon po zakończeniu ich użytkowania. W ramach badań wykonano analizę LCA cyklu istnienia rozpatrywanych obiektów z wykorzystaniem trzech modeli: Ekowskaźnik 99, CED (Cumulative Energy Demand) oraz IPCC (Intergovernmental Panel on Climate Change). Wyznaczono poziom negatywnych oddziaływań zarówno w całym cyklu istnienia opon, jak i w jego poszczególnych etapach (wytwarzanie, eksploatacja, recykling). Badania dotyczyły wielkości całkowitych oddziaływań na otoczenie, poziomu emisji do atmosfery, wody i gleby oraz negatywnego wpływu na zdrowie człowieka, jakość środowiska i wyczerpywanie zasobów surowców. Ponadto określono poziom i rodzaje szkodliwych oddziaływań poszczególnych faz cyklu istnienia opony konwencjonalnej i prośrodowiskowej, z uwzględnieniem możliwości zagospodarowania poużytkowego ich tworzyw, materiałów i elementów w formie recyklingu. Na podstawie uzyskanych wyników, a w szczególności dzięki identyfikacji głównych źródeł negatywnych oddziaływań, możliwym stało się sformułowanie zaleceń oraz wytycznych, mających na celu innowacyjne, bardziej prośrodowiskowe sterowanie cyklem istnienia analizowanych typów opon samochodowych.
In the era of ever faster developing societies and economies, environmental protection has become one of the key challenges. It is of great importance to look for solutions that constitute a compromise between the growing needs of people and limiting the negative impact on the environment during their implementation. An inherent element of human life is the need to move. However, each stage of the life cycle of a car tire is the source of some negative impacts both on the environment and human health. Tire manufacturers are introducing more and more innovative solutions aimed at reducing fuel consumption and, consequently, also reducing the emission of harmful substances to the environment, while maintaining the appropriate product quality. Due to its structure, including the type of materials used to manufacture the tire, it is an object that causes many problems in post-use development. Therefore, this aspect should be taken into account already at the tire design stage. This paper deals with the issue of the environmental assessment of the life cycle of two types of tires intended for passenger cars – conventional (traditional) and an innovative solution – the so-called pro-environmental tire. The paper presents an analysis of the current state of the issue in the area of production, use and available options for tire management after the end of use. As part of the research, an LCA analysis of the life cycle of the considered objects was performed using three models: Eco-indicator 99, CED (Cumulative Energy Demand) and IPCC (Intergovernmental Panel on Climate Change). The level of negative impacts was determined both in the entire life cycle of tires and in its individual stages (production, operation, recycling). The research concerned the size of the total environmental impacts, the level of emissions to the atmosphere, water and soil, and the negative impact on human health, the quality of the environment and the depletion of raw materials. In addition, the level and types of harmful effects of individual phases of the life cycle of a conventional and pro environmental tire were determined, taking into consideration the possibility of post-consumer recycling of their materials and components. Based on the obtained results, and in particular due to the identification of the main sources of negative impacts, it became possible to formulate recommendations and guidelines aimed at innovative, more pro-environmental control of the life cycle of the analyzed types of car tires.
